20 Apr Mazurzenie

Paulina_zdjecie

Studentka filologii polskiej Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz przewodnicząca Sekcji Dialektologii i Socjolingwistyki Koła Naukowego Językoznawców Studentów UJ.

Paulina Szastak

MAZURZENIE

Kilka słów o mazurzeniu.

Mazurzenie to wymowa spółgłosek ~sz, ~ż, ~cz, ~dż, jako ~s, ~z, ~c, ~dz.

Występowanie: Mazury, Mazowsze, Małopolska, niektóre miasta na Śląsku, Zagłębie Dąbrowskie.

Rejony etnograficzne w granicach historycznych dzielnic i województw

Na pewno nie raz spotkaliście się z mazurzeniem np. w górach: „Zycy sobie pan coś jesce?”. To właśnie jest mazurzenie, które przywędrowało do nas z Małopolski. Pamiętajmy, że Zagłębie Dąbrowskie to region, który na początku był zachodnią częścią Małopolski. Spójrzcie na mapę etnograficzną i odszukajcie Dąbrowę Górniczą :). Oczywiście mazurzenie nie zostało u nas tak silnie zachowane jak w Małopolsce, jednak na pewno nie raz słyszeliście zmazurzone słowa.

Ostatnio pojawiły się tutaj dwa takie wyrazy: bájcorz [czyt. bojcorz] i bájcorka [czyt. bojcorka].  Pochodzą one od słowa bájcyć [bojcyć], czyli opowiadać bajki, plotkować. Na terenach niemazurzących usłyszymy bájczyć [bojczyć] :).

Oto inne zmazurzone wyrazy: cápka [copka] lub cárny [corny], zeby, moze, kázdy [kozdy].

Istnieje jedna ważna zasada! ~rz się nie mazurzy!!! Moze pojedziemy nad morze :).

Czekam na przykłady mazurzenia, które znacie :)!

P.S. Pewnie zastanawiacie się o co chodzi z ~á [czyt. o], ale wyjaśnię to innym razem :).